Trường THCS Yển Khê
Đề thi học sinh năng khiếu
Môn Ngữ văn 7 - Năm học 2009-2010.
(Thời gian: 150’)
Câu 1 : Em hãy phân tích hai câu thơ đầu của bài Cảnh khuya để làm rõ đặc điểm trong thơ có nhạc, có hoạ.( Thi trung hữu nhạc, thi trung hữu hoạ).
Câu 2: Cảm nhận về các bài ca dao sau:
“Cày đồng đang buổi ban trưa
Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày
Ai ơi bưng bát cơm đầy
Dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần.”
Câu 3: Phân tích giá trị của việc sử dụng từ láy trong 2 câu thực của bài thơ Qua đèo Ngang.
Câu 4: Khi bàn về giá trị của ca dao có ý kiến cho rằng: "Tình cảm của người bình dân lao động Việt Nam được thể hiện trong ca dao đậm đà, sâu sắc". Em hãy làm sáng tỏ ý kiến trên qua các bài ca dao đã học và đọc thêm.
______________________________________________________
Giáo viên ra đề













Trường THCS Yển Khê
đáp án chấm thi học sinh năng khiếu
Môn 7 - Năm học 2009-2010.
(Thời gian: 150’)

Đáp án – Biểu điểm
Câu 1: (2đ) Hai câu thơ đầu tả cảnh đêm trăng trong rừng chiến khu Việt Bắc.
Câu thơ không nói về thời gian, nhưng người đọc vẫn đoán được đây là đêm khuya. Vì có khuya thì không gian mới yên ắng, mới có thể nghe thấy tiếng suối trong như tiếng hát xa vọng lại.Tiếng suối nghe như tiếng hát. Nhạc của thiên nhiên gợi nhạc của con người. Câu thơ tả nhạc của thiên nhiên và nhạc của con người. Như vậy trong thơ có nhạc. (1đ)
Câu thơ thứ hai tả trăng, ánh trăng in vào cổ thụ, tựa như lồng vào sâu vòm câyđể tạo ra bóng như lồng hoa sáng ở dưới mặt đất, hay lồng vào những khóm hoa có thật. Dù là hoa trăng sáng hay hoa thật thì mặt đất vẫn sáng lên những bông hoa. Một bức tranh hoa.Như vậy, hai câu thơ tả đêm trăng có nhạc, có hoạ hiện lên thật nên thơ. (1đ)
Câu 2:(2đ)- Nội dung: Nỗi vất vả của người làm ra hạt thóc và nhắn nhủ những ai trực tiếp hưởng thành quả lao động của người làm ra nó thì phải biết ơn, trân trọng, nâng niu...(0,5đ)
- Nhân vật trữ tình: Người nông dân.(0,25đ)
- Hoàn cảnh nảy sinh lời ca: Trong buổi cày đồng giữa trưa nắng hè vất vả.
- Nghệ thuật: So sánh kết hợp với nói quá, từ láy, đối lập.(0,25đ)
- Hai câu đầu: Cảnh l/động vất vả cực nhọc của người nông dân.(0,5đ)
- Hai câu cuối: Lời nhắn nhủ, tâm tình.(0,5đ)
Câu 3:(1đ)- Mỗi từ phân tích đúng được 0,5đ
+ Lom khom: Gợi tả dáng vẻ vất vả, nhỏ nhoi của người tiều phu giữa núi rừng rậm rạp.
+ Lác đác: Gợi sự ít ỏi, lèo tèo, thưa thớt